به گزارش مدیاتی، پلتفرم بین‌المللی رزرواسیون اقامتگاه بوکینگ دات‌کام (Booking.com) در اقدامی ناگهانی و بدون اخطار قبلی، حساب‌های کاربری شمار گسترده‌ای از مسافران ایرانی را به‌صورت دائمی مسدود کرد. این اقدام غیرمنتظره علاوه بر سلب کامل دسترسی به پنل کاربری، آرشیو و تاریخچه رزروهای پیشین مسافران را از دسترس خارج ساخته و نشانی‌های آی‌پی ایران را نیز با خطای محدودیت جغرافیایی مسدود کرده است.
ارسال ایمیل‌های مسدودسازی دائمی بدون حق تجدیدنظر و اعتراض
در ساعات گذشته، شمار زیادی از کاربران ایرانی، جهانگردان و فعالان صنعت گردشگری از دریافت ایمیل‌های غافلگیرکننده‌ای از سوی Booking.com خبر داده‌اند. در این اعلان رسمی، این غول خدمات گردشگری مستقر در هلند به صراحت از مسدودسازی قطعی و بدون بازگشت حساب‌ها سخن گفته است، بدون آنکه کمترین توضیح شفافی درباره مستندات قانونی یا نقض مفاد توافق‌نامه کاربری ارائه دهد.
در متن پیام رسمی ارسالی از سوی پشتیبانی بوکینگ برای کاربران ایرانی قید شده است:
«مهمان گرامی، براساس اطلاعات کاربری شما، ما مطابق با سیاست‌های داخلی خود، حساب کاربری‌تان را به‌طور دائمی مسدود کرده‌ایم. این حساب دیگر قابل بازگشایی نیست.»
بررسی‌های فنی نشان می‌دهد که شرکت بوکینگ هیچ‌گونه سازوکار اعتراضی، فرم تجدیدنظر یا کانال پشتیبانی مشخصی را برای رسیدگی به این تصمیم یک‌طرفه پیش‌بینی نکرده است. کاربرانی که تلاش کرده‌اند با پشتیبانی مشتریان ارتباط برقرار کنند، با پیام‌های ماشینی و پاسخ‌های کلیشه‌ای مواجه شده‌اند که از تغییرناپذیر بودن وضعیت اکانت حکایت دارد.
بیشتر بخوانید در مدیاتی:
خداحافظی با دیده‌بانی سنتی فرودگاه‌ها؛ آغاز پایش تمام‌دیجیتال ترافیک هوایی در ایالات متحده
حذف کامل تاریخچه رزروها و ابطال سطح وفاداری Genius Level 3
یکی از آسیب‌های جدی این مسدودسازی سراسری، قفل شدن سوابق رزرو هتل‌ها، پروازها، اقامتگاه‌ها و رسیدهای پرداختی مسافران طی سال‌های گذشته است. بسیاری از مسافران ایرانی از این سوابق به عنوان مدارک مثبته جهت اثبات پیشینه سفر در پرونده‌های کنسولی و درخواست روادید کشورهای مختلف استفاده می‌کردند که اکنون با بسته شدن ناگهانی حساب، امکان بازیابی فاکتورها و جزئیات ووچرها از بین رفته است.
افزون بر این، گزارش‌های موثق تایید می‌کند این محدودیت حتی شامل کاربران قدیمی و باوفایی شده است که طی سال‌ها سفرهای پیاپی به بالاترین رده در برنامه تشویقی بوکینگ، موسوم به Genius Level 3، ارتقا یافته بودند. این کاربران که از تخفیف‌های ۱۰ تا ۲۰ درصدی، ارتقای رایگان اتاق و خدمات اختصاصی بهره‌مند بودند، اکنون تمام امتیازات ذخیره‌شده و سوابق اعتباری خود را بدون پرداخت هرگونه غرامت از دست داده‌اند.
مسدودسازی جغرافیایی و نمایش خطای موقعیت مکانی برای IPهای ایران
هم‌راستا با مسدود شدن پروفایل‌های کاربری، گزارش‌های گسترده‌ای از اختلال و سلب امکان بازدید از نشانی اینترنتی Booking.com با آدرس‌های IP متعلق به اپراتورها و دیتاسنترهای داخل ایران به ثبت رسیده است. هنگام ورود به صفحه اصلی یا صفحات جستجوی هتل‌ها، پیامی هشدارآمیز مبنی بر عدم ارائه سرویس در این پهنه جغرافیایی برای مخاطبان ایرانی ظاهر می‌شود:
«We are sorry to inform you that access from your location is currently not available (متأسفیم که به اطلاع شما می‌رسانیم در حال حاضر امکان دسترسی از موقعیت مکانی شما وجود ندارد).»
اگرچه شرکت بوکینگ در پیام‌های خود نامی از اعمال تحریم‌های بین‌المللی نیاورده، اما شواهد و زمان‌بندی این مسدودسازی نشان‌دهنده پیروی سخت‌گیرانه این پلتفرم از محدودیت‌های مرتبط با خدمات مالی و انطباق با تحریم‌های فرامرزی ایالات متحده و اتحادیه اروپاست.
| شاخص بررسی | وضعیت فعلی در پلتفرم بوکینگ | پیامد برای کاربران ایرانی |
|---|---|---|
| وضعیت حساب‌های کاربری | مسدودسازی دائم و غیرقابل بازگشت (Permanent Ban) | سلب کامل دسترسی و ابطال نشست‌های کاربری |
| سوابق و اسناد رزروهای گذشته | خارج از دسترس در پنل کاربری | فقدان دسترسی به ووچرها و فاکتورها جهت امور روادید |
| باشگاه مشتریان وفادار (Genius) | لغو کامل امتیازات، حتی در رده سطح ۳ (Level 3) | سوخت شدن تخفیف‌ها و سابقه اعتباری چندساله |
| دسترسی تحت آدرس‌های IP ایران | انسداد با خطای Geolocation Restriction | نیاز به ابزارهای تغییر نشانی شبکه برای مشاهده پلتفرم |
| مکانیزم اعتراض و پشتیبانی | فقدان درگاه ثبت درخواست تجدیدنظر رسمی | بلاتکلیفی کامل و پاسخ‌های ماشینی خودکار |
تبعات حقوقی و اداری حذف سوابق اقامتی بر فرآیند اخذ ویزا
در نظام‌های مهاجرتی و اداری بین‌المللی، «تاریخچه سفر» (Travel History) از کلیدی‌ترین شاخص‌ها در بررسی پرونده‌های مهاجرتی و اعطای روادید شنگن، بریتانیا، ژاپن و کانادا به شمار می‌آید. مسافران همواره با استناد به رزروهای رسمی، تاریخ ورود و خروج، نشانی هتل‌ها و تراکنش‌های صورت‌گرفته روی بسترهای رزرواسیون معتبر، حسن نیت و رعایت ضوابط اقامتی پیشین خود را به اثبات می‌رسانند.
اقدام خودسرانه بوکینگ در مسدودسازی حساب بدون باز گذاشتن پنجره‌ای برای پشتیبان‌گیری یا بارگیری داده‌ها (Data Export)، نقض آشکار حقوق اولیه کاربران پیرامون دسترسی به داده‌های شخصی محسوب می‌شود. کارشناسان حقوق فناوری معتقدند هرچند شرکت‌ها در ارائه خدمات جدید تابع قوانین بین‌المللی هستند، اما محروم کردن مشتریان از مستندات خریدهای انجام‌شده و تسویه‌حساب‌های قطعی گذشته با هیچ استاندارد اخلاقی و مدنی همخوانی ندارد.
همچنین بخوانید در مدیاتی:
امضای تفاهم‌نامه اسنپ‌پی و انجمن نشان‌های تجاری پوشاک؛ جهش خرید اعتباری در بازار
تکرار الگوی تحریم یک‌طرفه پلتفرم‌های بین‌المللی علیه کاربران ایرانی
رفتار کنونی بوکینگ دات‌کام، استمرار رویه‌ای است که پیش‌تر از سوی غول‌هایی نظیر ایربی‌ان‌بی (Airbnb)، اکسپدیا (Expedia) و تریپ‌ادوایزر (Tripadvisor) نیز با شدت‌های مختلف به نمایش گذاشته شده بود. در سال‌های گذشته، بسیاری از سرویس‌های آنلاین بین‌المللی حتی بدون الزام مستقیم احکام دادگاهی، در قالب سیاست «ریسک‌زدایی افراطی» (Over-compliance) اقدام به قطع دسترسی مشتریان دارای پیشینه، شماره تماس یا گذرنامه ایرانی کرده‌اند تا از هرگونه گزند جرایم مالیاتی و قضایی فرامرزی در امان بمانند.
در این میان، مسافران ایرانی که در سفرهای خارجی به‌دلیل عدم اتصال شبکه بانکی کشور به کارت‌های بین‌المللی (نظیر مسترکارت و ویزا) با موانع مضاعفی دست به گریبان بودند، اکنون با قفل شدن پلتفرم‌های اصلی برنامه‌ریزی سفر، ناچارند به سراغ شرکت‌های واسطه‌ای محلی یا پلتفرم‌های جایگزین بروند که عموماً هزینه تمام‌شده رزرو را افزایش داده و دایره انتخاب هتل‌ها را محدودتر می‌سازد.
